比干是誰?剖析這位敢於直諫、忠心耿耿的殷商賢臣

探尋比干的真實面貌:一位被歷史銘記的忠臣

當我們在歷史的長河中追溯,總會遇到一些名字,雖然時光荏苒,卻依然閃耀著不朽的光芒。許多朋友在閱讀《封神演義》或是研究殷商歷史時,可能都會好奇:比干是誰?這位被後世譽為「七竅玲瓏心」的賢臣,究竟是怎樣一位人物?他為何會成為後人心目中忠誠與智慧的象徵?今天,就讓我們一起深入探討比干的生平、事蹟,以及他在歷史與文化中所扮演的獨特角色,力求還原一個更為立體、更為真實的比干。

比干的身份與時代背景

比干,字(一說封爵)子,是商朝末期的一位王室成員,也是一位備受尊敬的大臣。他是商朝第28代君主帝乙的庶弟,也就是紂王的叔父。在那個風雲變幻的時代,比干身處的商朝,正經歷著由盛轉衰的關鍵時期。君主紂王(帝辛)的暴虐無道,使得國家內憂外患不斷,民怨沸騰。

在這個動盪的背景下,比干以其過人的智慧和無私的忠誠,成為了朝堂上一股清流。他不僅是王室的成員,更肩負著輔佐君王的重任。從歷史記載來看,比干在朝中地位顯赫,擔任「太師」,這是商朝地位極高的官職,輔佐國政,地位僅次於國君。他的存在,在某種程度上,也代表了商朝內部仍然有著對國家命運的擔憂和良知的聲音。

比干的「直諫」精神:勇於挑戰權威

說到比干,最為人津津樂道的,莫過於他「直諫」的勇氣。在紂王日益昏庸、寵信妲己、殘害忠良的時刻,比干並沒有選擇明哲保身,而是挺身而出,一次又一次地向紂王進諫。他的進諫,並非阿諛奉承,而是針對紂王的種種錯誤行為,提出切實的建議,試圖挽救搖搖欲墜的商朝。

根據史書的記載,比干曾多次上書,指出紂王的過失,例如:

  • 奢靡享樂,窮奢極欲: 紂王建造鹿臺、瓊室,耗費巨額民力財力,修建各種奢華的宮殿,以滿足個人享樂。
  • 寵信奸佞,遠離賢臣: 紂王沉迷於妲己的蠱惑,聽信小人谗言,疏遠了忠臣良將。
  • 殘害忠良,酷刑盛行: 紂王發明了炮烙之刑等殘酷手段,對待提出異議的大臣和百姓。
  • 不敬鬼神,侮辱祭祀: 紂王對傳統的祭祀禮儀不屑一顧,甚至做出褻瀆神靈的行為。

比干的這些進諫,每一次都如同在刀尖上行走。他深知紂王的殘暴,但他認為,作為王叔和大臣,有責任和義務去指出君王的錯誤,挽救國家的危難。這份責任感,超越了個人的生死安危,展現了非凡的氣魄。

《封神演義》中的比干形象:七竅玲瓏心

在中國古典小說《封神演義》中,比干的形象被極大地豐富和昇華。小說將他的忠誠和智慧,以一種極具想像力的方式呈現。其中最為人熟知,也是最令人扼腕的,便是「七竅玲瓏心」的故事。

在小說中,當比干因不斷進諫觸怒紂王時,紂王欲殺之而後快。在被捕之前,比干預感到凶多吉少,便留下了「剜心」的預言。當他被紂王設計,在極度悲憤和失望之下,紂王竟然真的下令將比干開膛破肚,取出他的心臟。此時,傳說中比干擁有「七竅玲瓏心」,心臟少了一竅(即「無心」),所以他即便被挖走了心臟,也不會立刻死去,而是依然能夠行走。然而,他終因失血過多和心臟的殘缺而亡。

這個故事雖然帶有神話色彩,但它深刻地傳達了比干的形象:

  • 至忠至誠: 即使面對死亡的威脅,他依然心懷國家,毫無二心。
  • 智慧超群: 「七竅玲瓏心」象徵著他的心思縝密,聰明過人,能夠洞察一切。
  • 悲劇英雄: 他的犧牲,成為了奸臣當道、君王昏庸時代的縮影,令人同情和景仰。

《封神演義》的廣泛流傳,使得比干的「七竅玲瓏心」成為了中國文化中一個標誌性的意象,代表著聰明、忠誠,也帶有一絲悲壯的色彩。

歷史記載中的比干:真實的悲劇

相較於《封神演義》的神話演繹,史書對比干的記載則更為簡潔,但也同樣彰顯了他的悲劇命運。主要的史料來源包括《史記》和《尚書》等。

《史記·殷本紀》記載:「(紂) ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratio ratioChibi is a significant and enduring figure in Chinese history, celebrated for his unwavering loyalty and principled stand, even in the face of a tyrannical ruler. He is famously remembered for his death in defiance of the cruel King Zhou of Shang, and for the legendary “seven-aperture heart” he possessed. To truly understand who Chibi was, we must delve into his historical context, his courageous actions, and the enduring legacy he left behind.

Chibi: A Symbol of Unwavering Loyalty and Principled Resistance

When searching for “Who is Chibi?”, one immediately encounters a figure deeply ingrained in Chinese historical narratives and popular culture. Chibi, often referred to by his courtesy name Zi, was a prominent minister of the Shang Dynasty, a pivotal period in Chinese history marked by both its cultural zenith and its eventual decline. He was a respected member of the royal family, being the uncle of the infamous King Zhou (also known as Di Xin), the last ruler of the Shang Dynasty. Understanding Chibi necessitates an appreciation of the era in which he lived – a time of great societal upheaval, where the king’s descent into debauchery and cruelty threatened to shatter the foundations of the empire.

Chibi’s Identity and the Dynasty’s Decline

Born into the Shang royal lineage, Chibi held a position of immense influence and authority. He served as a Grand Tutor (Taishi), a highly esteemed official rank within the Shang court, responsible for advising the king and managing state affairs. It was during this turbulent period that King Zhou, known for his intelligence but also his excessive cruelty and indulgence, began to alienate his loyal subjects and persecute those who dared to question his actions. The Shang Dynasty, once a formidable power, was teetering on the brink of collapse, largely due to the king’s tyrannical rule and the pervasive corruption within his court.

Amidst this atmosphere of fear and oppression, Chibi stood as a beacon of integrity and moral fortitude. Unlike many who succumbed to fear or complicity, Chibi consistently voiced his dissent and offered counsel to King Zhou, attempting to steer him away from his destructive path. His dedication was not to personal gain, but to the well-being of the Shang Dynasty and its people.

The Courageous Acts of Chibi: The Art of Direct Admonition

Chibi’s most defining characteristic, and the one that cements his place in history, is his unyielding spirit of “direct admonition” (zhí jiàn). In an era where challenging the monarch could lead to swift and brutal punishment, Chibi repeatedly risked his life to speak truth to power. He did not shy away from confronting King Zhou with the harsh realities of his reign, offering sincere and pointed advice aimed at preventing the dynasty’s ruin.

Historical records, such as the *Records of the Grand Historian* (*Shiji*), detail Chibi’s persistent efforts to reform King Zhou’s conduct. His remonstrances covered a wide range of the king’s transgressions, including:

* **Excessive Extravagance and Indulgence:** King Zhou’s lavish lifestyle, including the construction of opulent palaces like the Deer Terrace and the Jade Mansion, drained the state’s resources and burdened the populace.
* **Reliance on Corrupt Officials and Disregard for Virtue:** King Zhou became increasingly influenced by his notorious consort, Daji, and surrounded himself with sycophants, while dismissing wise and loyal ministers.
* **Brutal Punishments and Reign of Terror:** The king implemented cruel torture methods, such as the “roasting pillar” (páo lào), to instill fear and eliminate any opposition.
* **Disrespect for Tradition and Religion:** King Zhou showed contempt for established rituals and disrespect towards the gods and ancestral worship.

Each instance of Chibi’s admonition was an act of profound courage, a testament to his deep-seated sense of duty. He understood the inherent dangers, yet his commitment to the welfare of the state and the principles of just governance compelled him to speak out. This unwavering dedication, even in the face of certain peril, showcased an extraordinary level of integrity and selflessness.

Chibi in “Investiture of the Gods”: The Legendary Seven-Aperture Heart

The popular novel *Investiture of the Gods* (*Fēngshén Yǎnyì*), while a work of fiction, has significantly shaped public perception of Chibi. The novel embellishes his tale with mythological elements, most famously the legend of his “seven-aperture heart” (qī qiào líng lóng xīn).

In the novel, when Chibi’s relentless admonitions finally provoke King Zhou beyond measure, the king orchestrates a fatal trap. Foreseeing his imminent demise, Chibi leaves behind a prophecy related to his heart. In a climactic and tragic scene, King Zhou, in a fit of rage and disbelief, orders Chibi to be disemboweled and his heart removed. The legend states that Chibi possessed a heart with seven openings, and that when his heart was extracted, it was missing one aperture, leaving him “heartless.” Despite this gruesome injury, he was able to walk away, only to succumb to his wounds and the profound shock of betrayal.

Although a mythical account, the “seven-aperture heart” story powerfully encapsulates Chibi’s essence:

* **Utmost Loyalty and Sincerity:** Even when facing death, his heart remained dedicated to the king and the nation, unswerving in its loyalty.
* **Exceptional Wisdom and Perception:** The “seven-aperture heart” symbolizes his profound intelligence, his meticulous mind, and his ability to perceive the truth of situations.
* **A Tragic Hero:** His sacrifice serves as a poignant symbol of the dark times under a tyrannical ruler, evoking deep sympathy and admiration from audiences.

The widespread influence of *Investiture of the Gods* has made the concept of the “seven-aperture heart” a cultural touchstone in China, representing keen intellect, unwavering loyalty, and a touch of tragic nobility.

Chibi in Historical Records: A Grim Reality

While *Investiture of the Gods* offers a vivid and imaginative portrayal, historical accounts provide a more sober, albeit equally tragic, depiction of Chibi. Primary sources, such as the *Records of the Grand Historian* by Sima Qian, and the *Book of Documents* (*Shangshu*), offer crucial insights.

The *Records of the Grand Historian*, within its section on the Shang Dynasty (*Yin Benji*), briefly mentions Chibi’s fate. It recounts King Zhou’s increasingly erratic and cruel behavior, his suppression of dissent, and his disregard for the established order. While the precise details of Chibi’s death in historical texts are not as graphic as in the novel, they confirm his opposition to King Zhou’s policies and his ultimate demise as a consequence of this opposition. The text implies that King Zhou’s actions led to the demise of loyal ministers like Chibi, contributing to the dynasty’s downfall.

The *Book of Documents* also contains passages that allude to the moral corruption of the Shang court and the loss of virtuous officials, indirectly supporting the narrative of Chibi’s principled stand and tragic end. These historical records underscore that Chibi was not merely a fictional character but a real historical figure who paid the ultimate price for his integrity.

Chibi’s Legacy and Cultural Significance

Chibi’s impact extends far beyond his lifetime. His story, passed down through generations, has become a cornerstone of Chinese ethical and cultural thought. He is revered as an exemplar of:

* **Unwavering Loyalty to the State:** In a society that highly values loyalty, Chibi embodies the ideal of prioritizing the nation’s welfare above personal safety.
* **Moral Courage and Integrity:** His willingness to speak out against injustice, even at the cost of his life, serves as an inspiration for ethical conduct.
* **Wisdom and Foresight:** The “seven-aperture heart” legend, as well as his historical role as an advisor, highlights his intellectual prowess and his keen understanding of governance.
* **Resistance Against Tyranny:** His death is often seen as a pivotal moment that further fueled the eventual rebellion against King Zhou, contributing to the founding of the Zhou Dynasty.

Chibi’s legacy is not just confined to historical texts; it is woven into the fabric of Chinese culture. Temples dedicated to him can be found in various parts of China, where he is worshipped as a deity of wisdom and loyalty. His story is frequently retold in plays, operas, and various forms of folk art, ensuring that his virtues continue to be remembered and celebrated.

Frequently Asked Questions about Chibi

As we explore the life of Chibi, several questions often arise, reflecting the enduring interest in his character and his story.

**Q1: Was Chibi’s “seven-aperture heart” a real biological phenomenon?**

A1: The “seven-aperture heart” is a legendary element from the novel *Investiture of the Gods*. While ancient texts sometimes described individuals with remarkable intelligence as having “many apertures” in their heart, this was a metaphorical representation of their sharp intellect and comprehensive understanding, rather than a literal anatomical description. In historical terms, Chibi was recognized for his wisdom and insightful counsel, which the legend poetically transformed into a physical characteristic. There is no scientific or historical evidence to suggest that he possessed a heart with seven physical apertures.

Q2: How did King Zhou react to Chibi’s constant admonitions?

A2: King Zhou, known for his increasingly tyrannical and volatile nature, reacted with extreme anger and intolerance to Chibi’s persistent admonitions. Initially, he might have tolerated his uncle due to his royal status. However, as Chibi continued to speak out against his policies and behavior, King Zhou’s patience wore thin. The historical records and the novel both depict King Zhou becoming increasingly enraged by Chibi’s words, viewing them as a direct challenge to his authority and a sign of disloyalty. This ultimately led to King Zhou’s decision to have Chibi executed in a brutal manner, as described in the legend.

Q3: What was the immediate consequence of Chibi’s death?

A3: The death of Chibi, a highly respected elder statesman and royal relative, served as a profound shock and a grave omen for the Shang Dynasty. It signaled the complete abandonment of any pretense of just rule by King Zhou and further alienated many loyal officials and members of the nobility. While the novel depicts Chibi’s spirit becoming a deity to aid in the overthrow of Shang, historically, his martyrdom likely galvanized opposition against King Zhou. It intensified the discontent among the populace and the feudal lords, creating a fertile ground for the eventual rise of the Zhou Dynasty, led by King Wu of Zhou, who ultimately defeated King Zhou. Chibi’s demise thus became a crucial catalyst in the dynasty’s final collapse.

Q4: In what ways does Chibi’s story influence modern Chinese society?

A4: Chibi’s story continues to resonate deeply in modern Chinese society, serving as a powerful ethical and moral exemplar. He is celebrated as a paradigm of integrity, wisdom, and patriotic duty. In a society that values strong ethical foundations, Chibi’s unwavering commitment to speaking truth to power, even at the ultimate cost, provides a timeless lesson in courage and principled action. His narrative is often invoked in discussions about good governance, ethical leadership, and the importance of maintaining moral standards in public service. He remains a symbol of uprightness in the face of corruption and a reminder that true loyalty lies in serving the greater good, even when it means confronting those in power. His enduring presence in literature, art, and popular culture ensures that his virtues continue to inspire and guide individuals across generations.

In conclusion, Chibi was far more than just a historical figure; he was a man of profound character, whose loyalty and courage in the face of tyranny left an indelible mark on Chinese history and culture. His story, enriched by legend but rooted in historical truth, continues to be a source of inspiration, reminding us of the enduring power of integrity and the sacrifices made for the sake of justice and the welfare of the nation.比干是誰

發佈留言